Endüstriyel faaliyetler (özellikle petrol, otomotiv, makine imalatı ve metal işleme) sonucu oluşan atık sular, büyük miktarlarda serbest ve emülsifiye yağ içerir. Bu yağların arıtma tesislerine deşarjı, çevreye ve kanalizasyon altyapısına ciddi zararlar verirken, yasal olarak da katı sınırlamalara tabidir. Yağ Ayırıcı Sistemler (Yağ Tutucular), atık sudaki yağ ve katı maddeleri, temel olarak yoğunluk farkı (yerçekimi) prensibiyle sudan ayırmak için tasarlanmış kritik ekipmanlardır. Yongrad olarak, tesisinizin debisine ve atık su karakteristiğine göre geleneksel API ve yüksek verimli CPI (Koalesans Plakalı Ayırıcı) dahil olmak üzere tüm yağ ayırma çözümlerini Polipropilen (PP) veya HDPE gibi korozyona dayanıklı malzemelerden imal ediyor ve anahtar teslim kuruyoruz.

Yağ Ayırıcı Sistemler Nedir ve Nasıl Çalışır?

Yağ ayırıcı, suyun yoğunluğundan daha düşük yoğunluğa sahip olan yağ, gres ve diğer hafif hidrokarbonları ayırmak üzere tasarlanmış sızdırmaz tanklardır.

Çalışma Prensibi: Yoğunluk Farkı ve Yavaş Akış

1. Giriş ve Yavaşlama: Yağlı atık su, ayırıcı tanka alınır ve giriş odasında akış hızı kritik ölçüde yavaşlatılır. Bu yavaşlama, yerçekiminin etkisini artırır.
2. Ayırma: Akış yavaşladıkça, yoğunluk farkından dolayı yağ molekülleri su yüzeyine yükselir; kum ve ağır katı maddeler ise tankın dibine çöker.
3. Yağ Toplama: Yüzeye çıkan yağ tabakası, otomatik veya manuel sıyırıcılar yardımıyla toplanarak ayrı bir yağ depolama bölümüne yönlendirilir.
4. Temiz Su Çıkışı: Yağından arındırılmış su, tankın dip seviyesinden kontrollü bir şekilde dışarı alınarak sonraki arıtma adımlarına veya deşarj hattına yönlendirilir.

Atık Sularda Yağ Ayrıştırma Teknolojileri ve Sınıflandırma

Yağ ayırıcı modelleri, ayırma verimliliğine ve kullanılan teknolojiye göre sınıflandırılır. Yongrad, ihtiyaca göre aşağıdaki ana teknolojileri uygulamaktadır:

1. Yerçekimi Ayırıcılar (API – American Petroleum Institute):

• Prensip: Sadece yerçekimi ve uzun bekleme süresi kullanarak ayırma yapar.
• Verimlilik: Genellikle büyük, serbest yağ damlacıklarını ayırmada etkilidir.
• Model: Geniş alan ve yüksek hacim gerektirir.

2. Koalesans Plakalı Ayırıcılar (CPI – Coalescing Plate Interceptor):

• Prensip: Ayırıcı tankın içine yerleştirilen eğimli koalesans (birleştirici) plakalar kullanır. Plaklar, küçük yağ damlacıklarının yüzeyde birleşerek daha büyük damlacıklara dönüşmesini ve hızla yüzeye çıkmasını sağlar.
• Verimlilik: Çok daha küçük yağ damlacıklarını ve emülsiyonları yüksek verimle ayırır.
• Model: Geleneksel API’ye göre çok daha az yer kaplar ve debi kapasitesi yüksektir.

3. DAF (Dissolved Air Flotation) – Çözünmüş Hava Yüzdürme:

• Prensip: En ileri teknolojidir. Yağ damlacıklarını yüzeye çıkarmak için suya basınç altında hava enjekte edilerek mikro hava kabarcıkları oluşturulur.
• Uygulama: Emülsifiye olmuş, stabil yağları ve ince katı maddeleri ayırmada kullanılır.

Yağ Ayırıcı Tasarımında Yongrad Uzmanlığı ve Kritik Kriterler

Bir yağ ayırıcının verimli çalışması, sadece tankın büyüklüğüne değil, Yongrad’ın uyguladığı mühendislik hesaplamalarına bağlıdır.

• Malzeme Seçimi (PP/HDPE): Yağ Ayırıcı Tanklar, genellikle yer altına gömülü veya dış ortamda kullanıldığı için, yüksek korozyon direnci, darbe dayanımı ve sızdırmazlık sağlamak amacıyla Polipropilen (PP) veya Yüksek Yoğunluklu Polietilen (HDPE)‘den imal edilir.
• Hidrolik Yük Hesaplaması: Tankın içindeki bekleme süresi (retention time), yağ damlacıklarının yüzeye çıkması için yeterli zamanı sağlamak üzere atık su debisine göre hassasça hesaplanır.
• Plaka Tasarımı (CPI): CPI ünitelerinde kullanılan plakaların eğim açısı ve aralığı, en küçük yağ damlacıklarının bile yüzeyde birleşmesini sağlayacak şekilde optimize edilir.

Çamur ve Yağ Yönetimi: Tankın altındaki çamur toplama haznesi ve yüzeydeki yağ sıyırıcı sistemler, ayırıcıyı durdurmadan düzenli temizliğe olanak tanıyacak şekilde tasarlanır.

Yağ Ayırıcıların Başlıca Sektörel Kullanım Alanları ve Uygulama Örnekleri

Yağ ayırıcı sistemler, atık sudaki yağ içeriğinin yüksek olduğu veya kanalizasyon standartlarının sıkı olduğu tüm endüstrilerde zorunludur:

• Petrol ve Petrokimya Tesisleri: API ve CPI tipi ayırıcılar, proses ve yağmur sularını hidrokarbonlardan arındırmak için kullanılır.
• Otomotiv ve Makine İmalatı: Yağlama, yıkama ve parça temizleme proseslerinden çıkan atık sularda gres ve motor yağlarının ayrılması.
• Metal Yüzey İşlem (Kaplama) Tesisleri: Kimyasal yağ alma banyolarından çıkan yüksek konsantrasyonlu yağ atıklarının ön arıtması.
• Gıda Endüstrisi: Et ve süt ürünleri tesislerinden çıkan hayvansal yağ ve greslerin kanalizasyona karışmadan önce ayrılması.